Şiəfəqihlərifiqhkitablarında“Mətacir”(ticarət)fəslində,“Usulekafi”və“Mənlayəhzuruhulfəqih”kitablarındakıhədislərəəsasən“niyahə”ninxoşagəlməzbirrəftarolduğunusöylədikdənsonranohəoxuyubağlayışdeməküçünqadınlarınəcirtutulmasınınharamlığınafitvavermişlər.Əllamə“Qəvaid”dəvə“Miftahulkəramə”kitabınınmüəllifininnəzəri,birçoxşiəalimlərivəfəqihlərininfikridəbelədir:
"يَحْرُم أجرَ النائحة بالباطل و يجوز بالحقّ"
“Batilişlərüçünnohəoxuyanşəxsləriəcirtutmaqharam,haqqvədoğruişlərüçünnohəoxuyanşəxslərinmuzduhalaldır”.
Fəqihlər“niyahə”nintərifinibeləaçıqlayırlar:Batilniyahə,nohəoxuyanzamanyalandanışıb,yaxud“qina”etmək(avazoxumaq)deməkdir.Fəqihlərinfikrincə,nohəbatilməqsədvəbatilkeyfiyyətliolarsa,haramdır.Beləolmadığısurətdə,böyükşəxsiyyətlərinözəzizlərininvəfatızamanıağladıqlarıbarədəçoxluhədislərmövcuddur.Məsələn,İbnQüdamərəvayətdəbelədeyir:
“FatimeyiZəhra(s)vəƏbuBəkrPeyğəmbərinməzarı,yaxudonuncəsədiniöpübonunqəbriüstündəağlamışdılar”.
Ənəsdeyir:“Rəsulullahınqızınıatasınınməzarıkənarındagözlərindənyaşaxdığıhaldagördüm”.
Aişədeyir:“ƏbuBəkrAllahRəsulununcənazəsinəyaxınlaşdı,kəfəniüzündənkənaraçəkdi,onunüzündənöpübağladı”.
Əlidən(ə)nəqlolunur:Fatimə(s)Peyğəmbərinqəbrindənbirovuctorpaqgötürdüvəgözlərinəsürtdü”.
Əlbəttə,qeyri-şərimatəmlərhaqqındadahədislərvardırki,birneçəsinidiqqətinizəçatdırırıq:
"قالتْ أُمُّ عَطِيَّة: أَخَذَ عَلَيْنَا رَسُولُ اللهِ (ص) عِنْدَ الْبَيعَةِ أَنْ لا نَنُوحَ"
UmmuƏtiyyədeyir:“Rəsulullahabeyətzamanı,o,nohəvəağlayışdeməməyimizəgörəbizdənsözaldı”.
Buhədisdənmüsəlmanlarıncahillikdəkikiminohəoxumaqdankənardurmalarınəticəsinəgəlməkolar.
"عن أبي موسى: إِنَّ النَّبي (ص) قالَ لَيْسَ مِنَّا مَنْ ضَرَبَ الخُدُودَ وَ شقّ الجيوبَ و دَعَاَ بِدَعوى الجَاهِليَّة"
“ƏbuMusaƏşəriPeyğəmbərdənnəqledirki,buyurub:Müsibətbaşverdiyivaxtüz-gözünücırmaqlayıb,ətəyinicıranvəcahillikdövründəkikimiah-zaredənşəxsbizdəndeyil”.
IbnQüdaməbunlarınardıncadeyir:
“Buhədisdəndə,əvvəllərdədediyimizkimi,əzadarlığınhansıhallardaharamolmasıməlumolur.Əgərmatəmsaxlamaqinsanınfitrətvəhissləriiləuyğunolarsavəağılhüdudlarındankənaraçıxmazsa,iradıyoxdur”.
DahasonraİbnQüdaməgenişsurətdəaçıqlayaraqdeyir:Kişilərüçünmatəmcaiz,qadınlarüçünisəməkruhdur”.